يېقىندا، ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون كرېدىتىنى كاربون بازىرىغا كىرگۈزۈش-كىرگۈزمەسلىكنى تەتقىق قىلماقتا، بۇ قەدەم كېلەر يىللاردا ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون بازىرىدا كاربون كرېدىتىنى قايتا ئىشلىتىشنى قايتا باشلىشى مۇمكىن.
بۇنىڭدىن ئىلگىرى، ياۋروپا ئىتتىپاقى مۇھىت ئۆلچىمى تۆۋەن بولغان ئەرزان خەلقئارا كاربون كرېدىتىدىن ئەندىشە قىلىپ، 2020-يىلدىن باشلاپ خەلقئارا كاربون كرېدىتىنى ئۆزىنىڭ چىقىندى چىقىرىش بازىرىدا ئىشلىتىشنى چەكلىگەن. CDM توختىتىلغاندىن كېيىن، ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون كرېدىتىنى ئىشلىتىشكە قاتتىق پوزىتسىيە تۇتقان ھەمدە خەلقئارا كاربون كرېدىتىنى ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ 2030-يىلدىكى چىقىندى چىقىرىشنى ئازايتىش نىشانىغا يېتىش ئۈچۈن ئىشلىتىشكە بولمايدىغانلىقىنى بىلدۈرگەن.
2023-يىلى 11-ئايدا، ياۋروپا كومىتېتى ياۋروپادا ئىشلەپچىقىرىلغان ئۆز ئىختىيارلىقى بىلەن يۇقىرى سۈپەتلىك كاربون چىقىرىۋېتىش گۇۋاھنامىسى رامكىسىنى قوللىنىشنى تەكلىپ قىلدى، بۇ 20-فېۋرالدىن كېيىن ياۋروپا كېڭىشى ۋە پارلامېنتىدىن ۋاقىتلىق سىياسىي كېلىشىمگە ئېرىشتى، ھەمدە ئاخىرقى قانۇن لايىھىسى 2024-يىلى 12-ئاپرېلدا ئاخىرقى بېلەت تاشلاش ئارقىلىق ماقۇللاندى.
بىز ئىلگىرى ھەر خىل سىياسىي ئامىللار ياكى خەلقئارا ئاپپارات چەكلىمىلىرى سەۋەبىدىن، مەۋجۇت ئۈچىنچى تەرەپ كاربون ئىناۋەت بەرگۈچىلىرى ۋە گۇۋاھنامە بېرىش ئورگانلىرى (Verra/GS/Puro قاتارلىقلار) نى ئېتىراپ قىلىش ياكى ئۇلار بىلەن ھەمكارلىشىشنى ئويلاشماي تۇرۇپ، ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ جىددىي ھالدا يوقاپ كەتكەن كاربون بازىرى تەركىبىي قىسمىنى، يەنى رەسمىي ئېتىراپ قىلىنغان ياۋروپا ئىتتىپاقى دائىرىسىدىكى كاربون چىقىرىۋېتىش ئىناۋەت گۇۋاھنامە مېخانىزمى رامكىسىنى قۇرۇشى كېرەكلىكىنى تەھلىل قىلغان ئىدۇق. يېڭى رامكىسى رەسمىي ئېتىراپ قىلىنغان ئېنىق كاربون چىقىرىۋېتىشنى ھاسىل قىلىدۇ ۋە CDRS نى سىياسەت قوراللىرىغا بىرلەشتۈرىدۇ. ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ كاربون چىقىرىۋېتىش ئىناۋەتلىرىنى ئېتىراپ قىلىشى كېيىنكى قانۇنلارنىڭ مەۋجۇت ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون بازىرى سىستېمىسىغا بىۋاسىتە كىرگۈزۈلۈشى ئۈچۈن ئاساس سالىدۇ.
نەتىجىدە، چارشەنبە كۈنى ئىتالىيەنىڭ فلورېنسىيە شەھىرىدە خەلقئارا گاز چىقىرىش سودا جەمئىيىتى تەرىپىدىن ئۇيۇشتۇرۇلغان يىغىندا، ياۋروپا كومىتېتىنىڭ ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون بازىرى بۆلۈمىنىڭ مۇئاۋىن باشلىقى رۇبېن ۋېرمېرېن مۇنداق دېدى: «كېلەر يىللاردىكى بۇ پىلانغا كاربون كرېدىتىنى كىرگۈزۈش كېرەكمۇ يوق دېگەن مەسىلىدە باھا بېرىلىۋاتىدۇ».
بۇنىڭدىن باشقا، ئۇ ياۋروپا كومىتېتىنىڭ 2026-يىلغىچە بازارغا كاربون چىقىرىۋېتىش كرېدىتىنى قوشۇش قائىدىسىنى ئوتتۇرىغا قويۇش-قويماسلىقنى قارار قىلىشى كېرەكلىكىنى ئېنىق ئوتتۇرىغا قويدى. بۇ خىل كاربون كرېدىتى كاربون قويۇپ بېرىشنى يوقىتىشنى ئىپادىلەيدۇ ھەمدە يېڭى CO2 سۈمۈرگۈچ ئورمان تىكىش ياكى ئاتموسفېرادىن كاربون تۆت ئوكسىدنى چىقىرىۋېلىش تېخنىكىسىنى قۇرۇش قاتارلىق تۈرلەر ئارقىلىق ھاسىل قىلىنىشى مۇمكىن. ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون بازىرىدا تەڭشەلگەن كرېدىتلار مەۋجۇت كاربون بازارلىرىغا چىقىرىۋېتىشنى قوشۇش ياكى ئايرىم ياۋروپا ئىتتىپاقى چىقىرىۋېتىش كرېدىتى بازىرى قۇرۇشنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.
ئەلۋەتتە، ياۋروپا ئىتتىپاقى ئىچىدە ئۆز-ئۆزىنى گۇۋاھنامە ئالغان كاربون كرېدىتىدىن باشقا، ياۋروپا ئىتتىپاقى كاربون بازىرىنىڭ ئۈچىنچى باسقۇچى پارىژ كېلىشىمىنىڭ 6-ماددىسى بويىچە ھاسىل قىلىنغان كاربون كرېدىتى ئۈچۈن رەسمىي ئىشلىتىشكە بولىدىغان رامكىنى ئاجرىتىپ قويدى ھەمدە 6-ماددىدىكى مېخانىزمنىڭ ئېتىراپ قىلىنىشى كېيىنكى ئىلگىرىلەشكە باغلىق ئىكەنلىكىنى ئېنىق كۆرسىتىپ بەردى.
ۋېرمېرېن ئاخىرىدا ياۋروپا ئىتتىپاقىدىكى كاربون بازىرىدىن چىقىرىۋېتىش مىقدارىنى ئاشۇرۇشنىڭ پايدىسىنىڭ كەسىپلەرگە يوقىتالمىغان ئاخىرقى چىقىرىلىش مەسىلىسىنى ھەل قىلىشنىڭ يولىنى يارىتىپ بېرىدىغانلىقىنى تەكىتلىدى. ئەمما ئۇ كاربون كرېدىتىنى ئىشلىتىشنى ئىلگىرى سۈرۈش شىركەتلەرنىڭ چىقىرىلىشنى ئازايتىشىنى چەكلەپ قويۇشى مۇمكىنلىكىنى ۋە تولۇقلىما چىقىرىلىشلارنى ئازايتىشنىڭ ئەمەلىي تەدبىرلىرىنىڭ ئورنىنى ئالالمايدىغانلىقىنى ئاگاھلاندۇردى.
ئېلان قىلىنغان ۋاقىت: 2024-يىلى 4-ئاينىڭ 26-كۈنى



